Taalvaardigheidsonderwijs

In taalvaardigheidsonderwijs leren kinderen taal op een natuurlijke manier te gebruiken om hun communicatieve doelen te bereiken. Hierbij staat een boodschap overbrengen en actief handelen met taal voorop. Door taal in te zetten als middel - de hele dag door - ontdekken de kinderen spontaan en geleidelijk aan de regelmatigheden en uitzonderingen van een taal, zonder dat dit een doel op zich wordt.

Om de taalvaardigheid van de kinderen te vergroten, is het nodig om een krachtige leeromgeving uit te bouwen: een veilig en positief klasklimaat, waarin kinderen betekenisvolle taken kunnen uitvoeren met de nodige ondersteuning.

Een veilig en positief klasklimaat is een belangrijke voorwaarde voor de schoolse ontwikkeling. Kinderen die zich goed voelen in hun omgeving, veilig en gewaardeerd, komen beter tot leren. Fouten maken mag, want uit fouten kan je leren. Het welbevinden van elk kind is het uitgangspunt.

Binnen deze positieve leeromgeving worden betekenisvolle taken aangeboden. Dit zijn functionele taken waarbij het kind taal als middel moet inzetten om het doel te bereiken. De taak zelf is motiverend, relevant, daagt de kinderen uit om bij te leren (zowel qua taal als inhoud) en biedt voldoende kansen tot interactie en feedback.

Feedback en ondersteuning zorgen ervoor dat het leerproces van de kinderen aangestuurd en bijgestuurd wordt. De ondersteuning door de leerkracht motiveert leerlingen, bevordert interactie, is procesgericht, stimuleert het probleemoplossend denken, zorgt voor differentiatie, geeft kansen tot reflectie en betekenisonderhandeling. Ook leerlingen kunnen elkaar ondersteunen en feedback geven. Voor beide vormen van ondersteuning is het inzitten van interactieve werkvormen een must. Zowel impliciete als expliciete feedback kunnen gebruikt worden. Op deze manier kan de taalvaardigheid en het taalgevoel van de kinderen verhogen.

Meer lezen?

  • Handboek Taalbeleid Basisonderwijs. - Kris Van den Branden (2010) Leuven, ACCO
  • Handboek Taalbeleid Secundair Onderwijs. - Nora Bogaert & Kris Van den Branden (2011)  Leuven, ACCO.

Deze boeken kan je ontlenen in de onderwijsbibliotheek van het Onderwijscentrum Brussel.