Armoede op school: (g)een kleine handleiding

kind aan t spelen

Omgaan met kansarmoede op school blijft een actueel thema. Schoolteams zoeken naar een goede aanpak om kinderen en jongeren in armoede de beste kansen te geven. Het Onderwijscentrum Brussel wil hen hierbij ten volle ondersteunen. Op onze jaarlijkse teamdag ‘Armoede & Onderwijs’ op 23 mei 2014 verdiepten we ons met alle collega’s in dit thema.

De input kwam van intern studiewerk (themagroep armoede) en externe sprekers. Vzw De Link werkt met ervaringsdeskundigen in de armoede en sociale uitsluiting. Dankzij getuigenissen kregen we zicht op hoe mensen in kansarmoede hun schooltijd beleefden. Bind-Kracht focuste meer op gekleurde armoede, een onderwerp dat in het superdiverse Brussel zeker relevant is.

Een handleiding voor omgaan met kansarmoede hebben we niet gekregen. Wel enkele belangrijke vertrekpunten.

Onderwijs en leraren kunnen en moeten het probleem van armoede niet oplossen
Armoede gaat over uitsluiting op meerdere domeinen: werk, huisvesting, sociaal netwerk, cultuur, gezondheid,… Als leerkracht heb je geen invloed op die ruime context. Door kwaliteitsvol onderwijs te bieden, met respect voor alle leerlingen en hun ouders, kan je leerlingen wel de kracht geven om later zelf de cirkel te doorbreken.

Interactie tussen leerkracht en leerling is cruciaal
De wereld van de school en die van kinderen/jongeren in kansarmoede is heel erg verschillend. De twee partijen kennen elkaar vaak ook niet goed. Daarom is het belangrijk om in dialoog te gaan met leerlingen en met hun ouders. Een positieve, respectvolle houding is daarbij van cruciaal belang.

Iedereen ziet de wereld door zijn eigen bril
Ouders, leerkrachten, leerlingen, directies,… iedereen bekijkt de wereld op een eigen manier. Dat is ook zo wanneer het gaat over ‘school’ en ‘leren’. Ons referentiekader bepaalt wat we belangrijk vinden en helpt ons om beslissingen te nemen. Het wordt beïnvloed door onze eigen (onderwijs)ervaringen en opvoeding, onze vrienden en kennissen, de media, onze leefomgeving enz. Om op een positieve manier in interactie te gaan met elkaar, is het belangrijk om bewust te blijven van die verschillende referentiekaders.

Omgaan met kansarmoede blijft voor het Onderwijscentrum Brussel een belangrijk thema. Binnen onze ondersteuningstrajecten en vormingen komt dit steeds op een geïntegreerde manier aan bod. Wie hierover meer achtergrondinformatie wil, kan verder lezen op omgaan met diversiteit.